Thông tin được Thứ trưởng Y tế Nguyễn Thị Liên Hương nhấn mạnh tại lễ khai trương Cổng thông tin Dinh dưỡng – nền tảng số chuyên ngành về sức khỏe cộng đồng, do Viện Dinh dưỡng Quốc gia tổ chức ngày 28/1, tại Hà Nội.
Thứ trưởng Hương dẫn chứng tại khu vực Đông Nam Á, nam giới Việt Nam có tuổi thọ đứng thứ 5, đạt 74,7 tuổi – mức cao so với các quốc gia cùng mức sống. Tuy nhiên, chất lượng sống chưa tương xứng khi mỗi người phải chịu đựng trung bình khoảng 10 năm bệnh tật. Đa số người dân bắt đầu mắc các bệnh mạn tính từ năm 64 tuổi, làm giảm đáng kể quỹ thời gian sống khỏe mạnh. Trong khi đó, người dân Nhật Bản có thể sống khỏe đến 80 tuổi trên tổng tuổi thọ 86.
Thứ trưởng Y tế Nguyễn Thị Liên Hương. Ảnh: Minh Nhật
Lãnh đạo Bộ Y tế chỉ ra nguyên nhân cốt lõi dẫn đến nghịch lý “thọ nhưng chưa khỏe” nằm ở chế độ dinh dưỡng bất hợp lý. Việt Nam đang chịu gánh nặng kép là tỷ lệ suy dinh dưỡng, thấp còi chưa giảm sâu thì tình trạng thừa cân, béo phì lại gia tăng. Việc thiếu hụt vitamin A và vi chất ảnh hưởng trực tiếp đến tầm vóc, thể lực người dân.
“Thói quen ăn uống mất cân đối, lạm dụng thực phẩm chế biến sẵn nhiều muối, đường và chất béo khiến người Việt đối mặt sớm với các bệnh không lây nhiễm như huyết áp, tim mạch, đái tháo đường và ung thư”, bà Hương nhận định.
Để giải quyết thực trạng này, Nghị quyết 72 đã xác định giải pháp đột phá là chuyển đổi tư duy từ tập trung khám chữa bệnh sang chủ động dự phòng, chăm sóc sức khỏe toàn diện. Chính phủ đặt chỉ tiêu cụ thể đến năm 2030 là tuổi thọ trung bình người Việt đạt 75,5 tuổi, trong đó số năm sống khỏe tối thiểu là 68. Trong chiến lược này, dinh dưỡng đóng vai trò then chốt để phát triển thể chất con người.
Người già tiêm chủng tại Viện Pasteur TP HCM. Ảnh: Quỳnh Trần
Giới chuyên môn khuyến cáo người dân cần thực hiện chế độ ăn lành mạnh, bổ sung vi chất, tăng cường vận động và kiểm soát căng thẳng. Bên cạnh đó, công tác giáo dục truyền thông giữ vai trò xuyên suốt để thay đổi hành vi cộng đồng.
PGS.TS Trần Thanh Dương, Viện trưởng Viện Dinh dưỡng cho biết, Cổng thông tin Dinh dưỡng vừa ra mắt sẽ hoạt động như một công cụ số chủ lực phục vụ mục tiêu này. Nền tảng tích hợp dữ liệu nghiên cứu khoa học, cung cấp tài liệu đào tạo cho cán bộ y tế và các công cụ tra cứu giá trị dinh dưỡng thực phẩm cho người dân.
“Chúng tôi kỳ vọng cổng thông tin sẽ mở rộng khả năng tiếp cận kiến thức chính thống, hỗ trợ kết nối giữa chính sách và thực hành, từ đó thúc đẩy lối sống lành mạnh bền vững cho toàn xã hội”, ông Dương nói.
Lê Nga
Dù tuổi thọ trung bình ở mức cao, người Việt đối mặt gánh nặng bệnh tật từ năm 64 tuổi, ngành y tế đặt mục tiêu nới rộng thời gian sống khỏe của người dân lên 68 vào năm 2030.